Als bijlagen zijn tabellen opgenomen met toelaatbare afmetingen van de meest voorkomende om verticale en/of horizontale as draaiende ramen. Deze zijn gebaseerd op:
- Sterkteklasse hout (conform NEN-EN 338): ten minste C 24;
- Beglazing volgens katern 12; eigen gewicht glas: maximaal 25 kg/m²;
- “Standaard” hang- en sluitwerk.
20.2.1 Raamverbindingen
20.2.1.1 Gesliste raamverbindingen
In de berekeningen is uitgegaan van raamverbindingen, uitgevoerd met een zogenaamde ‘gesliste’ verbinding, zoals opgenomen in katern 15. Het minimaal aantal lijmverbindingen is afhankelijk van de raamprofielafmetingen.
In tabel 20.1 is het minimaal aantal lijmvlakken per raamprofielafmeting aangegeven.
Tabel 20.1 Minimaal aantal lijmvlakken
| Vorm en doorsnede profiel | Breedte (mm) | Hoogte (mm) | Min. aantal lijmvlakken |
|---|---|---|---|
| Stomp: 54x78 | 54 | 78 | 4 |
| Stomp: 54x90 | 54 | 90 | 4 |
| Stomp: 54x102 | 54 | 102 | 4 |
| Stomp: 66x78 | 66 | 78 | 5 |
| Stomp: 66x90 | 66 | 90 | 5 |
| Stomp: 66x102 | 66 | 102 | 5 |
| Stomp: 78x78 | 78 | 78 | 6 |
| Stomp: 78x90 | 78 | 90 | 6 |
| Stomp: 78x102 | 78 | 102 | 6 |
| Opdek: 54x78 | 54 | 78 | 4 |
| Opdek: 54x90 | 54 | 90 | 4 |
| Opdek: 54x102 | 54 | 102 | 4 |
| Opdek: 66x78 | 66 | 78 | 5 |
| Opdek: 66x90 | 66 | 90 | 5 |
| Opdek: 66x102 | 66 | 102 | 5 |
| Opdek: 78x78 | 78 | 78 | 6 |
| Opdek: 78x90 | 78 | 90 | 6 |
| Opdek: 78x102 | 78 | 102 | 6 |
20.2.1.2 Gedeuvelde raamverbindingen
In de berekeningen is uitgegaan van raamverbindingen, uitgevoerd met een zogenaamde ‘gedeuvelde’ verbinding, zoals opgenomen in katern 15. Het minimaal aantal deuvels is afhankelijk van de raamprofielafmetingen.
In tabel 20.2 is het minimaal aantal deuvels per raamprofielafmeting aangegeven.
Tabel 20.2 Minimaal aantal deuvels
| Vorm en doorsnede profiel | Breedte (mm) | Hoogte (mm) | Min. aantal deuvels ø 14 mm |
|---|---|---|---|
| Stomp: 54x78 | 54 | 78 | 3 |
| Stomp: 54x90 | 54 | 90 | 3 |
| Stomp: 54x102 | 54 | 102 | 3 |
| Stomp: 54x114 | 54 | 114 | 4 |
| Stomp: 54x139 | 54 | 139 | 5 |
| Stomp: 66x78 | 66 | 78 | 3 |
| Stomp: 66x90 | 66 | 90 | 3 |
| Stomp: 66x102 | 66 | 102 | 4 |
| Stomp: 66x114 | 66 | 114 | 4 |
| Stomp: 66x139 | 66 | 139 | 6 |
| Stomp: 78x78 | 78 | 78 | 3 |
| Stomp: 78x90 | 78 | 90 | 4 |
| Stomp: 78x102 | 78 | 102 | 4 |
| Stomp: 78x114 | 78 | 114 | 6 |
| Stomp: 78x139 | 78 | 139 | 6 |
| Stomp: 90x78 | 90 | 78 | 5 |
| Stomp: 90x90 | 90 | 90 | 5 |
| Stomp: 90x102 | 90 | 102 | 6 |
| Stomp: 90x114 | 90 | 114 | 6 |
| Stomp: 90x139 | 90 | 139 | 9 |
| Opdek: 54x78 | 54 | 78 | 2 |
| Opdek: 54x90 | 54 | 90 | 2 |
| Opdek: 54x102 | 54 | 102 | 2 |
| Opdek: 54x114 | 54 | 114 | 3 |
| Opdek: 54x139 | 54 | 139 | 4 |
| Opdek: 66x78 | 66 | 78 | 2 |
| Opdek: 66x90 | 66 | 90 | 2 |
| Opdek: 66x102 | 66 | 102 | 3 |
| Opdek: 66x114 | 66 | 114 | 4 |
| Opdek: 66x139 | 66 | 139 | 5 |
| Opdek: 78x78 | 78 | 78 | 2 |
| Opdek: 78x90 | 78 | 90 | 3 |
| Opdek: 78x102 | 78 | 102 | 3 |
| Opdek: 78x114 | 78 | 114 | 4 |
| Opdek: 78x139 | 78 | 139 | 6 |
| Opdek: 90x78 | 90 | 78 | 3 |
| Opdek: 90x90 | 90 | 90 | 3 |
| Opdek: 90x102 | 90 | 102 | 5 |
| Opdek: 90x114 | 90 | 114 | 5 |
| Opdek: 90x139 | 90 | 139 | 6 |
20.2.2 Maximale afmetingen draaiende delen
De maximaal afmetingen van om de verticale en/of horizontale as draaiende delen (ramen) zijn op basis van berekeningen vastgesteld. De resultaten van de berekeningen zijn voor de afzonderlijke raamtypen en afmetingen van het raamhout op basis van in rekening te brengen winddrukken in een tabelvorm opgenomen.
In de berekeningen is uitgegaan van twee verschillende typen raamprofielen, ‘stompe’ ramen en ‘opdek’ ramen, zie tekening 18.4.
De twee verschillende raamprofielen kunnen uitgevoerd worden in 20 verschillende afmetingen van de doorsnede:
- 54 x 78 mm
- 54 x 90 mm
- 54 x 102 mm
- 54 x 114 mm*
- 54 x 139 mm*
- 66 x 78 mm
- 66 x 90 mm
- 66 x 102 mm
- 66 x 114 mm*
- 66 x 139 mm*
- 78 x 78 mm
- 78 x 90 mm
- 78 x 102 mm
- 78 x 114 mm*
- 78 x 139 mm*
- 90 x 78 mm*
- 90 x 90 mm*
- 90 x 102 mm*
- 90 x 114 mm*
- 90 x 139 mm
* Alleen voor gedeuvelde verbindingen
Indien een toe te passen profilering niet exact overeenkomt met een van de hiervoor genoemde mogelijkheden, dient altijd de raamafmeting behorende bij een kleiner profiel aangehouden te worden.
De maximale afmetingen van de verticale en/of horizontale draaiende delen (ramen) zijn, als resultaat van de berekeningen, in de bijlagen 20.1 t/m 20.8 voor gesliste raamverbindingen en in de bijlagen 20.9 t/m 20.16 voor gedeuvelde raamverbindingen weergegeven.
20.2.3 Gebruik van de tabellen
Voor de tabellen kan direct gebruik gemaakt worden van de waarden voor de windbelasting uit tabel NB.4 uit de Nationale Bijlage van NEN-EN 1991-1-4. De windvormfactoren, veiligheidscoëfficiënten en modificatiefactoren zijn meegenomen in de berekeningen. Hierbij kan als volgt te werk worden gegaan:
De in rekening te brengen winddruk dient vastgesteld te worden volgens tabel NB.4 van de Nationale Bijlage van NEN-EN 1991-1-4. Vervolgens wordt gekozen voor een van de volgende windbelastingen die het dichts bij de kN/m² waarde uit de tabel NB 4 komen:
| 0,48 | 0,60 | 0,70 | 0,80 | 0,90 | 1,00 | 1,20 | 1,40 | 1,60 | 1,80 | 2,00 | 2,20 | 2,40 | 2,65 |
Tussenwaarden kunnen door rechtlijnig te interpoleren worden bepaald.
20.2.4 Ramen draaiend om een verticale as
Ramen die om een verticale as draaien zijn:
- draairamen, naar buiten draaiend, in stompe uitvoering;
- draairamen, naar binnen draaiend, in stompe- of opdekuitvoering.
Voor het aantal scharnieren, plaats en bevestigingen, zie § 20.3 en tekening 20.03.
Voor hang- en sluitnaden, zie tabel 20.2.
Voor toelaatbare afmetingen, zie bijlagen 1, 2 en 3 voor gesliste raamverbindingen en bijlagen 9, 10 en 11 voor gedeuvelde raamverbindingen.
Maximale raambreedte ≤ 1,1 x raamhoogte
20.2.5 Ramen draaiend om een horizontale as
Ramen die om een horizontale as draaien zijn:
- valramen; naar binnen achterovervallend, in stompe- of opdekuitvoering;
- uitzetramen; naar buiten kleppend in stompe uitvoering.
Voor het aantal scharnieren, plaats en bevestigingen, zie § 20.3 en tekening 20.02.
Voor hang- en sluitnaden, zie tabel 20.2.
Voor toelaatbare afmetingen, zie bijlagen 4, 5 en 6 voor gesliste raamverbindingen en bijlagen 12, 13 en 14 voor gedeuvelde raamverbindingen.
20.2.6 Ramen draaiend om de verticale en om de horizontale as
Ramen die zowel om de verticale as als ook om de horizontale as draaien, zijn draaivalramen in een stompe- of opdekuitvoering.
Het toe te passen hang- en sluitwerk moet zijn afgestemd op de afmetingen en het totale gewicht van de draaiende delen.
Voor hang- en sluitnaden, zie tabel 20.2
Voor toelaatbare afmetingen zie bijlagen, 7 en 8 voor gesliste raamverbindingen en bijlagen 15 en 16 voor gedeuvelde raamverbindingen.
Maximale raambreedte ≤ 1,5 x raamhoogte.
20.2.7 Overige ramen
20.2.7.1 Vaste ramen
Vaste ramen zijn voor wat de fabricage en detaillering betreft gelijk aan de bewegende ramen. Bevestiging kan op twee wijzen worden uitgevoerd. Soms wordt voor een gelijke uitvoering gekozen als die van de (overige) bewegende delen, inclusief alle of een gedeelte van het hang- en sluitwerk. Het vastschroeven van ramen delen dient te geschieden volgens tekening 20.03. Hierbij dient aan dezelfde voorwaarden te worden voldaan als genoemd in de SKH publicatie 98-08. Vaste ramen mogen in de houtmaat 54 x 67 mm worden uitgevoerd. De bevestiging dient duurzaam te worden uitgevoerd en minimaal voorzien te zijn van een lucht- en waterdichting.
20.2.7.2 (Hard)glazen ramen
Diverse (half)producten, waaronder hardglazen ramen, worden voorzien van een KOMO® attest en een KOMO®
kwaliteitsverklaring geleverd. In het KOMO® attest en KOMO® kwaliteitsverklaring zijn de voorwaarden, maximale
afmetingen en de prestaties opgenomen.
20.2.7.3 Ramen met roeden
De zogenaamde “Plakroeden” zijn toegestaan.
Bij plakroeden aan de buitenzijde van ramen dienen de beëindigingen van de plakroeden gecontramald te zijn en dient er 4 mm tussenruimte aangehouden te worden. Zowel tussen de roeden onderling als tussen de roeden en het raamhout. Deze tussenruimten dienen duurzaam afgedicht te worden.
Het materiaal en de wijze van aanbrengen moeten worden vastgelegd in de IKB van de betreffende timmerfabrikant.