1
Inleiding, onderwerp en toepassingsgebied

1.1 Algemeen

De industriële mogelijkheden van houten gevelelementen zijn omvangrijk. De vele mogelijkheden, toepassingen en oplossingen die timmerfabrikanten te bieden hebben, maken maatwerk mogelijk. Met de vijf Concepten brengt de KVT hierin helderheid.

Wat houden de Concepten I, II, II+, III en IV in?
De Concepten I, II, II+, III en IV geven inzicht in de vijf opties voor het bestellen/leveren van houten gevelelementen voor uitwendige scheidingsconstructies van gebouwen waaronder ook gevelelementen in de toepassing van een inpandige woningtoegangs- en bergingsdeurkozijnen; per optie zijn de inhoud van de Concepten, de taken en verantwoordelijkheden tussen timmerfabriek en opdrachtgever duidelijk beschreven. Zie bijlage 1.B1.

Concept I:
Houten gevelelement alleen voorzien van een grondlaksysteem, dat inclusief verwerkingsvoorschriften en onderhoudsvoorschrift aan de bouw wordt geleverd.

Concept II:
Houten gevelelement alleen voorzien van een voorlaksysteem, dat inclusief verwerkingsvoorschriften en onderhoudsvoorschrift aan de bouw wordt geleverd.

Concept II+:
Houten gevelelement voorzien van een voor- of aflaksysteem, en glas dat inclusief verwerkingsvoorschriften en onderhoudsvoorschrift aan de bouw wordt geleverd.

Concept III:
Houten gevelelement voorzien van een aflaksysteem en glas, dat door of onder verantwoordelijkheid van de timmerfabrikant in de bouw geplaatst wordt. Deze kozijnen worden opgeleverd met onderhoudsvoorschriften.

Concept IV:
Houten gevelelement voorzien van een aflaksysteem en glas, dat door of onder verantwoordelijkheid van de timmerfabrikant in de bouw geplaatst is en onderhouden wordt middels een prestatiecontract.

De inhoud en de verantwoordelijkheden binnen de Concepten is opgenomen in  bijlage 1.B1.

1.2 Functionele eisen

De KVT bevat omschrijvingen voor materialen, halfproducten en voorwaarden voor de samenstelling van houten gevelelementen. Ook staan in de KVT ontwerp- en uitvoeringsrichtlijnen bestemd voor plaatsing in een buitengevel. De gevelelementen hebben geen dragende functie en zijn niet bedoeld om aan de stabiliteit van het bouwwerk of binnenwanden bij te dragen.

  • Een houten gevelelement voor toepassing in een direct aan weersinvloeden blootgestelde buitengevel, waaronder ook gevelelementen in de toepassing van een inpandige woningtoegang en bergingsdeurkozijnen, bestaat uit een vormvast kozijn met de daarin opgenomen vaste en/of beweegbare delen, al dan niet doorzichtige, vullingen, panelen en ventilatie voorzieningen.

De eisen, ontwerp- en uitvoeringsrichtlijnen in de KVT hebben betrekking op:

  • algemene voorwaarden;
  • het eindproduct;
  • materialen en halfproducten;
  • uitvoering en bewerking;
  • transport, opslag, verwerking en montage.

1.3 Termen en definities

Voor een omschrijving van de in de KVT opgenomen termen en definities van de meest voorkomende begrippen wordt verwezen naar katern 3.

1.4 Verwijzingen

Van de in deze KVT opgenomen verwijzingen naar normen, praktijkrichtlijnen en andere voorschriften/publicaties is steeds de meest recente uitgave bedoeld, tenzij uitdrukkelijk anders is vermeld.

1.5 KVT in relatie met kwaliteitsverklaring en het Bbl

Houten gevelelementen en de hierin toe te passen materialen en kozijnaansluitingen voldoen aan prestatie-eisen zoals deze zijn vastgesteld in de beoordelingsrichtlijn (BRL) 0801 “Houten gevelelementen”.
Op basis van de KOMO systematiek die van toepassing is op de BRL 0801 wordt een KOMO® Attest-met-productcertificaat afgegeven.
Prestaties van ontwerpen en uitvoeringen (bijzondere kozijnaansluitingen, detailleringen, inbraakwerendheid, brandwerendheid, etc.), welke niet opgenomen zijn in de KVT, dienen door beproevingen en/of berekeningen te worden aangetoond.
In bijlage 1 en 3 van dit katern is een toelichting voor prestatieniveaus opgenomen.

1.6 KVT in relatie met CE markering

Met ingang van 1 juli 2013 is het op grond van de Europese Verordening Bouwproducten (CPR 305/2011/EU) voor fabrikanten verplicht de CE-markering toe te passen op alle bouwproducten, die vallen onder een geharmoniseerde Europese norm (hEN) of waarvoor de fabrikant reeds een Europese technische beoordeling (ETA) heeft verkregen.

Houten gevelelementen moeten CE-gemarkeerd worden op basis van NEN-EN 14351-1:2006+A2:2016 "Ramen en deuren - Productnorm - Prestatie-eisen - Deel 1: Ramen en buitendeuren". Deze norm is van toepassing op kozijnen die met beweegbare delen, dichtingen, hang- en sluitwerk en doorzichtige/ondoorzichtige panelen af fabriek geleverd worden. Aanvullend voor brandwerende kozijnen geldt de NEN-EN 16034:2014. Kozijnen die zonder glas en/of beweegbare delen (indien van toepassing) de fabriek verlaten, vallen niet onder deze norm en mogen niet CE-gemarkeerd worden.

1.B1 Samenvatting inhoud van de Concepten

Concept I Concept II Concept II+ Concept III Concept IV
Opstellen en uitvoeren prestatiecontract door producent Niet toegestaan Niet toegestaan Niet toegestaan Niet toegestaan Verplicht
Monteren van gevelelementen door producent Niet toegestaan Niet toegestaan Niet toegestaan Verplicht Verplicht
Beglazen van gevelelementen door producent Niet toegestaan Niet toegestaan Verplicht Verplicht Verplicht
Overdracht onderhoudsvoorschriften Verplicht Verplicht Verplicht Verplicht n.v.t.
Overdracht werkzaamheden met verwerkingsvoor­schriften Monteren van gevelelementen Verplicht Verplicht Verplicht n.v.t. n.v.t.
Beglazen van gevelelementen Verplicht Verplicht n.v.t. n.v.t. n.v.t.
Beschermen op de bouw In samenspraak met de opdrachtgever Verantwoording producent
Dorpel afdekkers Binnensponning (dorpelafdekkers) Toegestaan Toegestaan Toegestaan Toegestaan Toegestaan
Buitensponning (neuslatten) Verplicht Verplicht Verplicht Verplicht Verplicht
Verfsysteem Grondlak Verplicht Niet toegestaan Niet toegestaan Niet toegestaan Niet toegestaan
Voorlak Niet toegestaan Verplicht Verplicht Niet toegestaan4 Niet toegestaan4
Aflak Niet toegestaan Niet toegestaan Toegestaan Verplicht4 Verplicht4
Duurzaamheids­klasse hout
(zie katern 11.2)
1 en 2 Verplicht¹ Toegestaan¹ Toegestaan¹ Toegestaan¹ Toegestaan¹
3 en 4 Niet toegestaan Toegestaan² Toegestaan² Toegestaan² Toegestaan²
5 Niet toegestaan Niet toegestaan Niet toegestaan Toegestaan³ Toegestaan³
Prestatieniveau: (zie ook bijlage 3)
Verbouw (renovatie) Toegestaan Toegestaan Toegestaan Toegestaan Toegestaan
Nieuwbouw Toegestaan Toegestaan Toegestaan Toegestaan Toegestaan
Energiezuinig Niet toegestaan Niet toegestaan Toegestaan Toegestaan Toegestaan

¹ hout met duurzaamheidsklasse 1 en 2 is toegestaan in toepassingsklasse 2 (beschut buiten), 3 (normaal buiten) en 4 extreem buiten).
² hout met duurzaamheidsklasse 3 en 4 is toegestaan in toepassingsklasse 2 (beschut buiten) en 3 (normaal buiten).
³ hout met duurzaamheidsklasse 5 is toegestaan toepassingsklasse 2 (beschut buiten).
4 na oplevering

1.B2 Verantwoordelijkheden binnen de Concepten

Concept I Concept II Concept II+ Concept III Concept IV
Grondlaksysteem af fabriek timmerfabrikant
Voorlaksysteem af fabriek timmerfabrikant timmerfabrikant
Aflaksysteem af fabriek optioneel timmerfabrikant timmerfabrikant
Voorzien van glas af fabriek timmerfabrikant timmerfabrikant timmerfabrikant
Verwerkings­voorschriften timmerfabrikant timmerfabrikant timmerfabrikant
Onderhouds­voorschriften timmerfabrikant timmerfabrikant timmerfabrikant timmerfabrikant
Opslag op de bouwplaats opdrachtgever opdrachtgever opdrachtgever
Plaatsen tegen bouwkundig kader opdrachtgever opdrachtgever opdrachtgever timmerfabrikant timmerfabrikant
Beglazen op de bouw opdrachtgever opdrachtgever
Aflakken op de bouw
(aantal lagen binnen aangeven aantal maanden)
opdrachtgever
2 lagen (6 maanden)
opdrachtgever
1 laag (6 mnd TA)
1 laag (18 mnd DA)
opdrachtgever
1 laag (6 mnd TA)
1 laag (18 mnd DA)
Onderhoud eigenaar
woning/gebouw
eigenaar
woning/gebouw
eigenaar
woning/gebouw
eigenaar
woning/gebouw
timmerfabrikant

 

1.B3 Prestatieniveaus volgens BRL 0801 4.11.1 / 4.11.2

Overeenkomstig de BRL 0801 kunnen de houten gevelelementen geleverd worden volgens 3 prestatieniveaus:
Verbouw (renovatie) niveau:
De warmtedoorgangscoëfficiënt van houten gevelelementen moet voldoen aan de prestatie-eisen zoals aangewezen in het Bbl.-art 5.20, lid 2 (verbouw) of rechtens verkregen niveau.
Nieuwbouw niveau:
Het uitgangspunt voor nieuwbouw zijn eisen gesteld in het Bbl-art. 4.153, leden 1-3.
Energiezuinig niveau:
Uitgangspunten voor energiezuinige kozijnen zijn privaatrechtelijk in deze BRL vastgesteld maar voldoen tenminste aan de eisen gesteld in het Bbl.

Thermische isolatie (BRL 0801 4.11.1)

Prestatieniveau warmtedoorgangscoëfficiënt
Renovatie Maximaal 2,2 W/m²·K.
Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) Maximaal 2,2 W/m²·K en een gemiddelde van maximaal 1,65 W/m²·K.De warmtedoorgangscoëfficiënt van met ramen, deuren en kozijnen gelijk te stellen constructieonderdelen in uitwendige scheidingsconstructies is ten hoogste 1,65 W/m²·K.
Energiezuinig Maximaal 1,2 W/m²·K en een gemiddelde van maximaal 1,0 W/m²·K.De warmtedoorgangscoëfficiënt van met ramen, deuren en kozijnen gelijk te stellen constructieonderdelen in uitwendige scheidingsconstructies is ten hoogste 1,0 W/m²·K.

Opmerkingen

  • Rekwerken (met een maximaal oppervlak van 2 m²) boven, onder of naast de houten gevelelementen hebben een volgens NTA 8800 bepaalde warmteweerstand van ten minste 2,6 m².K/W indien op projectniveau van de gevel, per gebruiksfunctie, is aangetoond dat aan gemiddeld ten minste 4,7 m².K/W wordt voldaan.
  • Roosters als onderdeel van het kozijn (omsloten door kozijnstijlen en/of dorpels en/of de spouwlatten aangebracht om het kozijn en/of gedeeltelijk aansluitend op het glas) worden als onderdeel van het houten gevelelement beschouwd en dienen daarmee te voldoen aan de eisen voor de warmtedoorgangscoëfficiënt.

Luchtvolumestroom / luchtdoorlatendheid (BRL 0801 4.11.2)

Om aan de grenswaarden (eis op ruimteniveau) te kunnen voldoen worden afhankelijk van het prestatieniveau t.a.v. houten gevelelementen en hun bouwkundige aansluiting de volgende eisen gesteld

Prestatieniveau Luchtdoorlatendheid houten gevelelement:
c-waarde in dm³/s·m¹·Pa
Luchtdoorlatendheid bouwkundige aansluiting houten gevelelement
Renovatie 0,03 (ten minste klasse 3 volgens NEN-EN 12207) luchtdichtheidsklasse 1 ¹
Bbl 0,03 (ten minste klasse 3 volgens NEN-EN 12207) luchtdichtheidsklasse 2 ¹
Energiezuinig 0,005 luchtdichtheidsklasse 3 ¹

¹ volgens SBR CURnet publicatie “luchtdicht bouwen”.

KVT Index